Het zijn immers de grote fracties in het Vlaams Parlement die de bestuurders aanduiden. Deskundigheid en onafhankelijkheid wordt daarbij 'verondersteld' en niet gegarandeerd.
Het gevolg is bekend. De Raad van Bestuur bevat zeker enkele bekwame, onafhankelijke figuren, maar in de hoofden van velen leeft het idee dat een aantal bestuurders daar zitten om de belangen van hun partij of zelfs van de commerciële zenders te verdedigen. De vertegenwoordigers van het Vlaams Belang zijn een constant blok aan het been. Andere bestuurders komen rechtstreeks of onrechtstreeks uit concurrerende mediabedrijven. Nog anderen worden bestempeld als "gebuisde politici", komen uit bevriende zuilen of werken voor een politieke partij.
Dit probleem kan je enkel verhelpen door de bestuurders niet meer door de politieke fracties maar via een onafhankelijke procedure, op basis van profiel en deskundigheid, aan te stellen. Vandaag is dat niet mogelijk omdat artikel 19 van het Cultuurpact expliciet een politieke samenstelling oplegt. Spirit dient daarom in Kamer en Vlaams Parlement een voorstel in om dit artikel te schrappen. Daardoor is niet langer één, maar drie systemen van samenstelling mogelijk: volledig politiek, gedeeltelijk politiek + gedeeltelijk experts, en volledig experts. Spirit kiest dan resoluut voor een Raad van Bestuur die minstens voor de helft en liefst volledig uit onafhankelijke experts bestaat.
Dit systeem is niet uniek in Europa, eerder het tegendeel, bijvoorbeeld Nederland of Groot-Brittannië.
Eens de Raad van Bestuur op een andere wijze samengesteld is, is nog meer mogelijk en kan ook de functie van Gedelegeerd Bestuurder politiek neutraal gemaakt worden. Vandaag is de benoeming immers het gevolg van de machtsverhoudingen in de Vlaamse Regering. In de toekomst kan de gedepolitiseerde Raad van Bestuur zelf een Gedelegeerd Bestuurder benoemen of voorstellen , uitsluitend op basis van profiel en deskundigheid.
Eens deze voorwaarden zijn ingevuld, is een goede samenwerking tussen de Geledegeerd Bestuurder, het Directiecomité en het de Raad van Bestuur veel vanzelfsprekender. Je hebt dan immers geen bestuurders meer die tegen de belangen ingaan van de instelling die ze besturen, zoals nu wel het geval is.
Voor Spirit is deze depolitisering de logische laatste stap in de hervorming van de VRT die enkele jaren terug met het mini- en maxidecreet werd ingezet.
